Stare Miasto to nie tylko historyczna część Warszawy. Trzeba pamiętać, że do końca XVIII wieku Warszawa obejmowała jedynie Stare Miasto czyli tzw. Starą Warszawę. Nowe Miasto zwane dawniej Nową Warszawą zostało przyłączone za panowania ostatniego króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Wcześniej były to dwa odrębne miasta, każde z nich posiadało własny herb. Stara Warszawa Syrenkę, Nowa Warszawa Pannę z Jednorożcem. Podczas naszej wycieczki zobaczymy miedzy innymi Zamek Królewski, dawniej zamek książąt mazowieckich. Stamtąd przejdziemy do archikatedry św. Jana, gdzie zobaczymy grobowce książąt mazowieckich. Zwiedzimy Muzeum Warszawy gdzie możemy podziwiać zabytkową syrenkę, ocaloną z Powstania Warszawskiego. Przejdziemy przez Barbakan, który stanowił dawne fortyfikacje oddzielające Nową i Starą Warszawę. Zobaczymy zabytkowy dzwon na placyku Kanonia. Wreszcie zobaczymy serce Chopina wmurowane w środku kościoła św. Krzyża.

 

Trasa
  • 01 ZAMEK KRÓLEWSKI

    Zamek powstał na początku XIV wieku jako siedziba książąt mazowieckich. Gdy Warszawa w XVI wieku stała się jedną z rezydencji królewskich, król Zygmunt August dokonał jego przebudowy. Kiedy w 1569 roku stolica zostaje przeniesiona do Warszawy Zygmunt III Waza kończy dzieło swojego poprzednika, przebudowując zamek w stylu wczesnego baroku nadaje mu ostateczny kształt. Powstaje wtedy też wieża zegarowa zwana zygmuntowską. Warto pamiętać, że zamek pełnił nie tylko funkcję reprezentacyjną. Znajdował się tu też parlament i sądy. Zamek został całkowicie zniszczony w powstaniu warszawskim w 1944 roku. Odbudowywano go prze cały okres PRL-u a ostatecznie ukończono prace w roku 1984.

  • 02 PAŁACU ŚLUBÓW

    Nie każdy wie, że obecny Pałac Ślubów w przeszłości pełnił zupełnie inna funkcję. W XVIII wieku znajdowała się tam szkoła malarstwa Marcello Baciarellego, nadwornego malarza króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Tutaj powstawały obrazy na zamówienie samego monarchy.

  • 03 KATEDRA ŚW. JANA

    Kościół powstał w samych początkach Warszawy między XIII a XIV wiekiem jako zwykły kościół parafialny. To tu przychodzili modlić się mieszczanie i książęta mazowieccy. W XIV wieku za panowania księcia Janusz I został rozbudowany w stylu gotyckim i uzyskała status katedry. Kościół rozbudowano w XVI wieku za panowania dynastii Jagiellonów. Wtedy też umieszczono tu najpiękniejsze rzeźby, obrazy i epitafia. Kościół był nie tylko miejsce kultu, tu tez odbywały się ważne wydarzenia polityczne. Tuż odbywały się uroczystości przed rozpoczęciem sejmu. Przez wieki pełniła ona nie tylko funkcje koronacyjne ale tu też chowano władców i biskupów. Tu też pochowano króla Stanisława Augusta, prymasa Stefana Wyszyńskiego i Marcello Baciarellego.

  • 04 RYNEK STAREGO MIASTA

    Rynek Starego Miasta jest najstarszym rynkiem Warszawy. Przez wieki koncentrowało się tu życie towarzyskie, gospodarcze i polityczne. W centralnej części rynku znajdował się ratusz gdzie zarządzał burmistrz z rajcami miejskimi. Pod koniec XIX wieku naprzeciwko ratusza umieszczono rzeźbę syrenki, dłuta Konstantego Hegla. Choć uszkodzona częściowo w powstaniu warszawskim, odnowiona znajduje się obecnie w Muzeum Warszawy. Rynek otaczają kolorowe kamieniczki w stylu renesansowym. Na szczególną uwagę zasługuje kamienica pod Murzynkiem. Należała ona w XVII wieku do jednego z burmistrzów Starej Warszawy, spolonizowanego Włocha Jakuba Gianottiego. Nazwę swoją zawdzięcza głowie murzyńskiego dziecka, wyrzeźbionej na fasadzie. Prawdopodobnie wiąże się to z tym, że rodzina Gianottich prowadziła handel z krajami afrykańskimi.

  • 05 BARBAKAN

    Kiedy mówimy o Barbakanie często mamy na myśli całość murów obronnych otaczających Stare Miasto. W rzeczywistości Barbakan stanowi bramę wjazdową łączącą królewską Starą Warszawę i sąsiadującą Nową Warszawą. Jako pierwsze umocnienia usypano w XIII wieku wał ziemny wokół Starej Warszawy. Między XIV a XVI wiekiem powstały fortyfikacje murowane. Barbakan powstał jako ostatni bo w 1548 roku. Jego autorem był znany architekt tworzący na Mazowszu Jan Baptysta z Wenecji. Nazwa Barbakan wywodzi się prawdopodobnie od włoskiego barba cane co oznacza psią brodę. Jeżeli przyjrzymy się bramie wjazdowej rzeczywiście można się dopatrzyć otwartego psiego pyska, który zaprasza z biednych przedmieść wprost do królewskich włości. Zadaniem naszego psiaka była szczególna obrona miasta w razie ataku. Do miasta można było dostać się przez Barbakan jedynie przez zwodzoną bramę, która była przerzucana nad fosę. Dodatkowo bramy pilnowali liczni łucznicy.

  • 06 POMNIK WARSA I SAWY

    Zgodnie z legendą dawno temu nad Wisłą w małej chatce mieszkał rybak Wars z żoną Sawą. Pewnego dnia władca okolicznych dóbr książę Ziemomysł udał się do lasu na polowanie. W pewnym momencie niestety odłączył się od swojej świty i zgubił wśród leśnej kniei. Zbliżał się zmierzch i pora mu było wracać, niestety pośród leśnej gęstwiny ani żywej duszy. Kiedy tak się błąkał po lesie udało mu się dotrzeć nad Wisłę do rybackiej chatki. Wars z małżonką ugościli go jadłem i napitkiem a po wieczerzy oddali wolna izbę. Nazajutrz po przebudzeniu książę podziękował rybakowi i jego zonie za gościnę. Nadał im w podzięce okoliczne ziemie a z czasem od ich imion wyrosła nazwa miasta.

  • 07 KANONIA

    Kanonia w początkach Warszawy służyła jako cmentarz przykościelny a domy wokół wcześniej drewniane zamieszkiwali kanonicy służący w kościele św. Jana. Z czasem cmentarz zlikwidowano a kamienice przejęli mieszczanie. W centralnej części rynku możemy podziwiać zabytkowy dzwon z XVII wieku. Fundatorem dzwona był najprawdopodobniej podskarbi koronny Jan Mikołaj Daniłowicz. Przeznaczony był pierwotnie do kościoła jezuitów w Jarosławiu. Jako że dźwięk dzwonu nie brzmiał zbyt pięknie postanowiono go zdjąć. Od tej pory przechowywano go w różnych miejscach. Niestety 1915 roku jeszcze w dobie okupacji carskiej dzwon został skradziony i wywieziony z w głąb Rosji. Na szczęście zaraz po odzyskaniu niepodległości w 1918 dzwon został oddany. Przez lata przechowywano go w Muzeum Narodowym w Warszawie. Dopiero w 1972 roku został umieszczony na staromiejskiej Kanonii gdzie przyciąga magicznym wyglądem całe rzesze turystów.

  • 08 KOŚCIÓŁ ŚW. ANNY

    Kościół wybudowano w XV wieku na życzenie księżnej Anny Holszańskiej. Tutaj też sprowadzili się bernardyni. Z kościołem związana jest nierozerwalnie postać Władysława z Gielniowa. Ten mnich znany był nie tylko z płomiennych kazań ale tworzył także piękne pieśni religijne. Legenda głosi, że podczas jednego z kazań wzniósł się ponad ambonę. Niebawem potem zmarł. Jego zwłoki są pochowane w kościele. Nie wszyscy wiedzą, że Władysław z Gielniowa jest jednym z patronów Warszawy. Obecnie bernardyni tu nie zamieszkują a kościół jest kościołem akademickim. Tutaj tez papież Jan Paweł II spotkał się z młodymi parokrotnie.

  • 09 HOTEL BRISTOL

    Hotel został wybudowany zaraz na początku XX wieku dla pianisty i polityka Ignacego Jana Paderewskiego. Hotel od samego początku był jednym z najsłynniejszych i najbardziej prestiżowych hoteli w Europie. Paderewski organizował tu liczne spotkania z politykami w Sali Malinowej, która przeszła do legendy. Hotel przetrwał wojnę w stanie niemal nienaruszonym. Wciąż działa i zaprasza znakomitych gości.

  • 10 PAŁAC PREZYDENCKI

    Pałac wybudowany w XVII wieku jako rezydencja hetmana królewskiego Stanisława Koniecpolskiego. Po jego śmierci przechodził na własność w ręce kolejnych rodów arystokratycznych Radziwiłłów i Lubomirskich. Pałac był nie tylko rezydencją kolejnych rodów magnackich. Tu też wystawiano operę i przedstawienia teatralne. Gościli tu najznakomitsi władcy Europy, tacy jak car Aleksander I Romanow czy Napoleon Bonaparte. W XIX wieku podczas okupacji rosyjskiej był on oficjalną siedzibą namiestnika cara. W 1918 roku po odzyskaniu przez Polskę niepodległości stał się oficjalną siedzibą rządu polskiego. Obecnie jest rezydencją prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej.

  • 11 UNIWERSYTET WARSZAWSKI

    Uniwersytet powstał w 1816 roku na wniosek cara Aleksandra I. Jednymi z inicjatorów powstania uczelni byli hrabia Stanisław Potocki i ksiądz Stanisław Staszic. Mimo, że w tym okresie Królestwo Polskie przynależało do Cesarstwa Rosyjskiego posiadało ono pewną autonomię. Przykładem tego jest nie tylko powstanie uniwersytetu ale tez szeroko rozwinięta działalność kulturalna. Początkowo uczelnia posiadała jedynie w wydziałów : Prawa i Administracji, Medycyny, Filozofii, Teologii, Nauk i Sztuk Pięknych. Godłem, które zatwierdzono i obowiązuje do dziś jest orzeł w koronie, którego otacza pięć gwiazd, symbolizujących pięć początkowych wydziałów. W lewej szponie trzyma gałązkę palmy a w prawej lauru. Sam uniwersytet ulokowano przy Krakowskim przedmieściu przeznaczając na jego działalność pałacyki należące wcześniej do rodzin magnackich. Bibliotekę nowo powstałej uczelni rozlokowano w XVII-wiecznym Pałacu Kazimierzowskim. Tu też uprzednio rezydowali królowie z dynastii Wazów Władysław IV i Jan Kazimierz. W XVIII wieku działała tu Szkoła Rycerska powstała dla młodzieży z rodzin arystokratycznych. Ciekawym obiektem jest Szpital św. Rocha wybudowany w stylu późnego baroku. Powstał on na początku XVIII wieku dla potrzeb bractwa św. Rocha. Jeszcze w XIX wieku mieściły się tu kliniki szkoły lekarskiej a w okresie międzywojennym szpital miejski. Obecnie działa tu Instytut Kultury Polskiej organizacje studenckie oraz przychodnia lekarska.

  • 12 KOŚCIÓŁ P.W. ZNALEZIENIA ŚWIĘTEGO KRZYŻA

    Wiadomo że w początkach XVI wieku stała tu kapliczka, która z czasem przekształcona w drewniany kościółek. W XVII wieku powstaje na jego miejsce świątynia murowana w stylu późnego baroku. W 165 roku w kościele osiedli sprowadzeni z Francji przez Ludwikę Marię Gonzagę misjonarze. W czasie okupacji rosyjskiej w XIX wieku władze carskie usunęły Zakon Księży Misjonarzy, którzy wrócili tu dopiero po I wojnie światowej. Z Zakonem Księży Misjonarzy związany był ks. Piotr Gabriel Baudoin, znany powszechnie jako opiekun chorych, bezdomnych i porzuconych dzieci. Z jego inicjatywy powstał w Warszawie dom dla porzuconych dzieci i szpital im. Dzieciątka Jezus. Nie każdy wie, że w środku kościoła w jednym z filarów znajduje się urna z sercem Fryderyka Chopina.

  • 13 POMNIK MIKOŁAJA KOPERNIKA

    Mikołaj Kopernik jest powszechnie znany jako twórca heliocentrycznego modelu układu słonecznego. Nie każdy jednak wie, że był księdzem ale tez pełnił liczne funkcje publiczne. Był między innymi generalnym administratorem biskupstwa warmińskiego. Pomysłodawcą budowy pomnika Kopernika był ksiądz Stanisław Staszic. Ksiądz Staszic był jednym z czołowych przedstawicieli polskiego Oświecenia. On też założył Polską Akademię Nauk naprzeciwko której powstał niebawem postument tego wybitnego polskiego astronoma. Autorem pomnika był słynny duński rzeźbiarz Bertel Thorvaldsen. Jest to jedna z najsłynniejszych rzeźb Thorvaldsena a jego kopie znajdują się w Chicago i Montrealu. Ostatecznego odsłonięcia pomnika dokonał w 1830 roku pisarz Julian Ursyn Niemcewicz. Na postumencie wyrzeźbiono złoconą inskrypcję „Nicolao Copernico grata patria” i jej polskie tłumaczenie Mikołajowi Kopernikowi rodacy.

Koniec